Het zijn twee verschillende sectoren. Echter kan het bedrijfsleven misschien nog leren van de luchtvaart wat betreft de cultuur en communicatie.

De luchtvaart is door de jaren heen door vele ernstige ongevallen en incidenten door schade en schande wijs geworden. Alles draait er om duidelijkheid, efficiëntie en er mogen geen fouten gemaakt worden. Dit heeft de luchtvaart gemaakt tot een zeer veilige en efficiënte organisatie.

Communicatie
In de luchtvaart wordt één taal gesproken, dit is de taal die iedereen begrijpt. Of je nou een Chinees, Fransman of Nederlander bent, de collega waarmee je samenwerkt of de luchtverkeersleiding, iedereen begrijpt elkaar en spreekt deze taal.

Ook binnen het bedrijfsleven moet iedereen “dezelfde taal” spreken. Dit is vooral van belang voor mensen die beslissingsbevoegd zijn; de managers.
Managers die niet “de taal” van hun organisatie spreken, kunnen hierdoor ook nooit de juiste beslissingen nemen. Wanneer je als manager de juiste taal spreekt bereik je iedereen.

Just culture
In elke bedrijfstak worden fouten gemaakt, ook in de luchtvaart en zeker het bedrijfsleven. Het is echter de vraag hoe je als organisatie hiermee omgaat. Ga je met z’n allen een schuldige zoeken òf ga je leren van je fouten.
Door in het bedrijfsleven fouten zichtbaar te maken en een onderdeel uit laten maken van de processen kun je hier lering uit trekken.
Een belangrijk onderdeel is mensen verantwoordelijk maken voor hun handelen. Er zijn geen ondergeschikten meer. Iedereen is bezig in hetzelfde proces om tot een goed eindresultaat te komen. Mensen die “lager” in de organisatiestructuur staan zijn net zo goed verantwoordelijk voor het eindresultaat en zullen anderen (ook management) erop aanspreken als iets niet goed gaat.

Het grootste voordeel van een “Just culture” organisatie is dat problemen of fouten gecommuniceerd worden. Omdat alles gecommuniceerd wordt krijg je als organisatie overzicht van welke problemen of fouten er spelen. Wanneer dit niet of weinig gebeurt kun je er als organisatie ook minder aan doen om dit te voorkomen.

Nog een groot voordeel is : vertrouwen.
Een open organisatie waarbij je fouten, zonder consequenties, kunt toegeven en verantwoorden, geeft enorm vertrouwen en openheid. Je zou verwachten dat het toegeven van fouten tegen je kan werken, maar in een open “just culture” organisatie is het tegenovergestelde waar. Het versterkt jezelf en daarmee ook de afdeling en organisatie.

Checklist
In de luchtvaart wordt veelvuldig gebruik gemaakt van checklisten. Voor vrijwel elke procedure zijn er checklisten die de piloot (en co-piloot) moeten afwerken voordat ze naar de “volgende” stap kunnen gaan. Dit lijkt voor de buitenwereld vaak een teken van “zwakte”, immers verwacht je toch van piloten dat het “slimme” en competente mensen zijn?
Een checklist is een manier om fouten uit te kunnen sluiten. Als piloot heb je de verantwoording over alles dat te maken heeft met de vlucht. Er mag dus geen enkele stap vergeten worden. Het betreft immers de veiligheid voor de passagiers, bemanning en jezelf!
Je ziet meer en meer dat checklisten hun weg vinden naar andere bedrijfstakken. Zo wordt er in het ziekenhuis ook al veelvuldig gebruik gemaakt van speciale checklisten om fouten te kunnen voorkomen.
Voor andere takken van het bedrijfsleven zou een checklist zinvol kunnen zijn voor bepaalde cruciale processen. Het is echter zaak om mensen hiervoor ook verantwoordelijk te maken en niet alleen te wijzen naar elkaar als een proces niet loopt zoals verwacht.